Buah pinggang adalah organ penting yang bertanggungjawab untuk menapis darah, mengawal keseimbangan cecair badan dan elektrolit, menghasilkan hormon, dan mengatur tekanan darah.

Penjagaan sakit buah pinggang adalah penting untuk mengelakkan komplikasi yang lebih teruk seperti kegagalan buah pinggang hingga perlu dialisis. Jangan ambil mudah dalam menjaga kesihatan buah pinggang ini kerana yang merananya adalah diri anda sendiri. Beberapa nasihat dalam penjagaan sakit buah pinggang:

1. Periksa paras gula dalam darah anda secara konsisten. Pesakit diabetes mempunyai risiko yang lebih tinggi untuk mengalami penyakit buah pinggang kronik (CKD) kerana gula yang tinggi boleh merosakkan saluran darah dan saraf di dalam buah pinggang.

2. Pantau tekanan darah anda dengan kerap. Tekanan darah tinggi boleh menyebabkan tekanan pada buah pinggang dan menjejaskan fungsi penapisannya. Anda harus mengambil ubat tekanan darah yang ditetapkan oleh doktor anda dan mengurangkan pengambilan garam, alkohol, dan kafein.

3. Rekod sebarang perubahan berat badan anda dan amalkan pemakanan yang sihat dan seimbang. Obesiti boleh meningkatkan risiko untuk mendapat diabetes, tekanan darah tinggi, dan penyakit jantung, yang semuanya boleh mempengaruhi kesihatan buah pinggang anda. Anda harus mengelakkan makanan yang tinggi lemak, gula, dan kalori, dan memilih makanan yang kaya dengan serat, vitamin, dan mineral.

4. Berhati-hati dengan produk suplemen kesihatan. Produk suplemen bukan kategori pemakanan yang seimbang. Walaupun mungkin produk suplemen mempunyai zat dan khasiat tertentu, tetapi kesesuaian setiap individu berbeza-beza. Tambahan pula jika seseorang itu sudah mengalami penyakit buah pinggang, apa sahaja makanan atau minuman yang ingin diambil perlu berhati-hati. Dibimbangi akan merosakkan lagi buah pinggang anda.

5. Pastikan diri anda sentiasa terhidrat dengan air yang mencukupi. Air membantu buah pinggang untuk menyingkirkan bahan buangan dan toksin dari darah anda melalui air kencing. Anda harus minum sekurang-kurangnya 1.5 liter air sehari, atau lebih jika anda berpeluh banyak atau berada di tempat panas. Namun jika tahap penyakit buah pinggang anda CKD 5, kemasukan air perlu disukat dengan jumlah terhad. Sila bincang dengan doktor anda.

6. Elakkan daripada mengambil ubat (termasuk tradisional dan herba) yang mungkin toksik kepada buah pinggang. Sesetengah ubat seperti ubat tahan sakit – NSAID (ubat antiradang nonsteroid), antibiotik, dan suplemen herba boleh menyebabkan kerosakan pada buah pinggang jika diambil secara berlebihan atau tanpa nasihat doktor. Anda harus sentiasa membaca label ubat dengan teliti dan mengikut arahan penggunaannya dengan betul.

7. Berhenti merokok dan kurangkan pengambilan alkohol. Merokok boleh menyebabkan penyempitan saluran darah, yang menyukarkan aliran darah ke buah pinggang dan mengurangkan fungsi penapisannya. Alkohol pula boleh meningkatkan tekanan darah dan dehidrasi, yang juga boleh menjejaskan kesihatan buah pinggang anda.

8. Lakukan senaman secara konsisten. Senaman boleh membantu anda menurunkan berat badan, mengawal paras gula dalam darah, menurunkan tekanan darah, dan meningkatkan kesihatan minda anda. Anda harus melakukan senaman aerobik seperti berjalan, berbasikal, atau berenang selama 30 minit sehari, lima kali seminggu.

9. Jalani pemeriksaan kesihatan secara berkala. Pemeriksaan kesihatan boleh membantu anda mengesan sebarang tanda awal penyakit buah pinggang seperti protein dalam air kencing, kreatinin dalam darah, atau penurunan kadar penapisan glomerular (GFR). Anda harus menjalani pemeriksaan kesihatan sekurang-kurangnya sekali setahun, atau lebih kerap jika anda mempunyai faktor risiko seperti diabetes, tekanan darah tinggi, atau sejarah keluarga penyakit buah pinggang.

10. Ikuti nasihat doktor anda tentang rawatan yang sesuai untuk penyakit buah pinggang anda. Jika anda didiagnosis dengan CKD, anda harus mendapatkan rawatan yang sesuai untuk mengawal penyakit anda dan mengelakkan perkembangan ke tahap yang lebih teruk. Rawatan mungkin termasuk ubat-ubatan, diet khas, dialisis, atau transplantasi buah pinggang bergantung pada tahap dan jenis penyakit buah pinggang anda.

Tahap penyakit buah pinggang adalah ukuran keparahan kerosakan buah pinggang yang berdasarkan kadar penapisan glomerular (GFR), iaitu kadar aliran darah yang ditapis oleh buah pinggang setiap minit. Terdapat lima tahap penyakit buah pinggang kronik (CKD), iaitu:

Tahap 1: Kerosakan pada buah pinggang tetapi GFR masih normal (>90 mL/min/1.73 m2)

Tahap 2: Sedikit pengurangan pada GFR (60-89 mL/min/1.73 m2)

Tahap 3: Pengurangan sederhana pada GFR (30-59 mL/min/1.73 m2)

Tahap 4: Pengurangan yang banyak pada GFR (15-29 mL/min/1.73 m2)

Tahap 5: Kegagalan buah pinggang atau end-stage renal disease (ESRD) dengan GFR kurang daripada 15 mL/min/1.73 m2

Doktor akan mengambil darah untuk mengukur tahap kreatinin, yang merupakan bahan buangan yang dihasilkan oleh otot. Kadar kreatinin yang tinggi menunjukkan fungsi buah pinggang yang rendah. Dengan menggunakan formula tertentu, doktor boleh mengira GFR daripada tahap kreatinin, umur, jantina, dan bangsa pesakit.

Dialisis adalah rawatan yang membuang bahan buangan dan cecair tambahan dari darah apabila buah pinggang tidak lagi dapat melakukannya. Dialisis diperlukan apabila pesakit mengalami End Stage Renal Failure (ESRD) atau tahap 5 CKD, di mana GFR mereka kurang daripada 15 mL/min/1.73 m2³.

Perlu saya tekankan sekali lagi bahawa penyakit buah pinggang kronik (CKD) tahap 5 menandakan kegagalan buah pinggang, dan juga dikenali sebagai penyakit buah pinggang peringkat akhir. Pada peringkat ini, anda seharusnya telah membuat keputusan dan rancangan mengenai terapi penggantian buah pinggang seperti dialisis. Walau bagaimanapun, keputusan untuk memulakan dialisis juga bergantung kepada faktor-faktor lain seperti gejala, kualiti hidup, dan keinginan pesakit. Doktor akan memberi nasihat dan maklumat tentang pilihan-pilihan dialisis yang sesuai untuk pesakit, sama ada hemodialisis atau dialisis peritoneum atau seumpamanya.

Penyakit buah pinggang tidak boleh berpatah balik apabila merosot pada CKD tahap 5. Besar kemungkinan anda akan diberi lebih banyak ubat untuk mengekalkan fungsi buah pinggang, sementara menguruskan isu-isu kesihatan lain seperti kekurangan sel darah merah (anemia) dan penyakit kerapuhan tulang, yang disebabkan oleh CKD.

Jika ada pihak mendakwa boleh memulihkan buah pinggang dengan mengambil suplemen, jangan cepat percaya dengan kempen mereka itu. Setakat ini tiada bukti bukti ilmiah dan saintifik yang boleh menyokong dakwaan mereka.

Testimoni bukannya bukti saintifik kerana mereka hanya memilih kejayaan-kejayaan yang manis sahaja, tetapi bagi pengguna yang sudah mengalami komplikasi dan kerosakan teruk tidak dipaparkan. Kajian-kajian saintifik pula sebenarnya akan memberitahu berapa peratus keberkesanan (Effectiveness) dan menzahirkan juga berapa peratus kesan sampingan (Adverse Effect) yang mungkin timbul daripada mengambil sesuatu bahan. Maknanya mereka berterus terang dan telus dalam memberitahu rawatan melalui kajian saintifik yang dijalankan itu.

Saya harap maklumat ini dapat membantu anda memahami lebih lanjut tentang penyakit buah pinggang dan sikap berhati-hati dalam memilih kaedah rawatan. Diri anda adalah hak anda.

Saya menasihatkan anda untuk berbincang dengan doktor anda tentang rawatan yang sesuai untuk anda dan risiko serta faedahnya. Saya juga menasihatkan anda untuk berhati-hati dengan suplemen yang didakwa boleh merawat penyakit buah pinggang tanpa bukti ilmiah yang kukuh. Anda harus sentiasa mendapatkan nasihat pakar sebelum mencuba apa-apa suplemen.

Suhazeli Abdullah
1/10/2023

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
Words Format E Book
Previous articleDISEASE X TENTERA DAJJAL
Next articleKAJIAN-KAJIAN ATAS SAFFRON / ZA’FARAN
Dilahirkan di Kota Bharu Kelantan. Pendidikan awal di sekolah Kebangsaan Perol dan Sultan Ismail College (SIC), Kelantan. Melanjutkan pelajaran di peringkat ijazah perubatan di Universiti Sains Malaysia, Kubang Kerian, Kelantan. Kemudian, melanjutkan pelajaran ke peringkat Sarjana (Master of Medicine) dalam pengkhususan Perubatan Keluarga di Universiti Kebangsaan Malaysia. Kini berkhidmat di Klinik Kesihatan Ketengah Jaya, Dungun, Terengganu sebagai Pakar Perunding Perubatan Keluarga. Banyak terlibat dalam menyampaikan ceramah mengenai fikah perubatan. Menulis secara aktif dalam laman web peribadi beliau berkaitan isu-isu semasa termasuk vaksin dan sebagainya. Motto utama hidup beliau adalah Hidup Bermanfaat. Maklumat lanjut mengenai beliau dan hasil penulisan lain boleh diperolehi dari laman web www.suhazeli.com